« چرخ كه بخورد، پيچ مي‌زند چشم‌هام / مهدی نوید | Main | چرا می‌نویسم؟ / پل آستر / ترجمه‌ی آزاده جورابچی »

کارگاهِ مجازی برای ترجمه و ویرایش

این چند سالی که در حوزه‌ی نشر فعالیت داشته‌ام و با مترجمان و ویراستاران درباره‌ی کارهاشان بحث و جدل کرده‌ام، برایم دستاوردهای خوبی داشته است. این بحث و جدل‌هایِ مدام مرا بر آن داشت تا در حوزه‌یی گسترده‌تر از مترجمان و ویراستارانِ حرفه‌یی آن را در فضای مجازی طرح کنم.
برای من، در این چند سال، همواره این سؤال مطرح بوده و هست که چرا مترجمانِ حرفه‌یی و متخصصِ ما، به خصوص مترجمان حوزه‌ی ادبیات، به ندرت رشته‌ی تحصیلی‌شان ترجمه‌ی زبانِ خارجی بوده است. پس این خیلِ دانشجویانِ رشته‌های ترجمه پس از فارغ‌التحصیلی به کجا می‌روند؟ به چه کاری مشغولند؟ از سوی دیگر، چرا هنوز مترجمانِ ما، مترجمانِ جوان بیش‌تر، نوشتارِ فارسی‌شان این‌قدر از هم گسیخته و مغلق است. چرا هنوز مواردِ استفاده‌ی (،)، (؛)، (.) و... را نمی‌دانند. چرا هنوز (را)ی مفعولی را بعد از فعل می‌نویسند و.... و مجموعِ این نوع برخورد با زبان و نوشتار، برای کشوری مثلِ ما که تولیداتِ ترجمه‌اش بیش از تألیف است، در افقِ زبانی و نوشتاری نویسندگان ما هم تأثیرِ بدی گذاشته است.
به هر حال، به نظرم رسید از این پس در این فضا با مشارکتِ دوستانی که تمایل به همکاری دارند کارگاهی مجازی فراهم کنم تا در تداومِ بحثِ ترجمه و ویرایش شاید به افق‌هایی روشن‌تر برسیم. این کارگاه به‌طورِ قطع متکلمِ وحده ندارد. حرفِ اول و آخر را هم هیچ‌کس نمی‌زند، که به واقع هیچ‌کس نمی‌تواند بزند.
خیلی پیش از من که به فکر چنین کارگاهی بیفتم، دوستِ خوب و مترجم، امیرمهدی حقیقت، در سایتِ خودش به شکلی دیگر این مسئله را مطرح کرده و بسیار کارِ در خورِ ستایشی‌ست. اما من در این‌جا، و در ادامه‌ی حرکتِ امیرمهدی حقیقت، به جای آن‌که یک جمله یا بندِ خاص را بیاورم از یک متنِ مستقل استفاده می‌کنم. دلیلِ آن هم این است که می‌خواهم مترجم با جنس و لحنِ زبانِ هر اثر به‌طورِ کامل برخورد داشته باشد تا بتواند ترجمه‌یی دقیق‌تر ارائه دهد.
ادامه‌ی این کارگاه بسته به استقبالِ مخاطبان است و زمانی که برایش صرف می‌کنند. تا چه پیش آید...